Termen en extra duiding

Diversiteit

De term ‘diversiteit’ op zich, betekent niets meer dan het bestaan van verschillen tussen mensen. De verschillen tussen mensen kunnen zich bevinden op verschillende vlakken: etnisch-culturele achtergrond, fysieke en mentale handicap/beperking, neurodiversiteit, leeftijd, perspectief, sociaal-economische status, gender, geaardheid … Verschillen zijn niet altijd zichtbaar.

Kruispuntdenken

‘Kruispuntdenken’ is een term die heel erg samenhangt met het begrip ‘diversiteit’ en de verschillen tussen mensen. Het is een natuurlijke neiging om kinderen en jongeren op te delen in verschillende afgelijnde ‘groepen’. Bij één kenmerk denken we vaak automatisch en onbewust aan een hele reeks andere kenmerken die in hetzelfde ‘hokje’ vallen.

De identiteit van mensen is natuurlijk complexer dan dat. Niemand valt slechts in één doelgroep. Vaak vallen mensen immers in meerdere doelgroepen tegelijk, waardoor ze mogelijk botsen op meerdere drempels om aan iets deel te nemen. Hierdoor is de ene persoon dus meer kwetsbaar in de samenleving dan de andere. Een voorbeeld hiervan is dat de ervaring als lesbienne voor een witte vrouw¹ anders is dan de ervaring als lesbienne voor een vrouw van kleur die ook moslima is.

Kruispuntdenken (of ‘intersectionaliteit’) gaat er dus om om mensen en hun geleefde ervaringen dus niet te beperken tot één afgelijnd hokje.

Inclusie

Mensen zijn divers, ze zijn verschillend; dat is diversiteit. Het samenleven, samenwerken en samen spelen met iedereen ondanks deze verschillen op een manier waar iedereen zich goed bij voelt, is inclusie.

Het is logisch dat er op drempels wordt gebotst omdat niet iedereen dezelfde drempels ervaart. Maar streef je ernaar om deze drempels voor iedereen zo veel mogelijk weg te werken? Dan heb je een inclusieve mindset.

Achtergrond wetgeving

In België bestaan er op het federaal niveau vier verschillende antidiscriminatiewetten, namelijk de cultuurpactwet, de antiracismewet, de antidiscriminatiewet en de genderwet. Kortom, vier wetten die discriminatie tegengaan en met andere woorden inclusie dienen te bevorderen. Daarbij komt ook nog eens het ‘recht op vrije tijd’ dat geldt voor ieder kind. In 2021 werd ook in de grondwet gewijzigd dat iedere persoon met een handicap recht heeft op volledige inclusie in de maatschappij, met inbegrip van het recht op redelijke aanpassingen.

1 “Als je als vrouw romantisch en/of seksueel aangetrokken bent tot andere vrouwen, dan kan je jezelf lesbienne noemen. Deze term kan ook gebruikt worden voor mensen van andere genderidentiteiten, bijvoorbeeld non-binaire mensen” (Cavaria, 2023).